{"id":1336,"date":"2018-10-11T08:51:16","date_gmt":"2018-10-11T06:51:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/?p=1336"},"modified":"2018-10-11T08:53:01","modified_gmt":"2018-10-11T06:53:01","slug":"miejsca-egzekucji-polskich-wiezniarek-politycznych-w-tzw-sandgrube-czyli-zwirowni","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/2018\/10\/11\/miejsca-egzekucji-polskich-wiezniarek-politycznych-w-tzw-sandgrube-czyli-zwirowni\/","title":{"rendered":"MIEJSCA EGZEKUCJI POLSKICH WI\u0118\u0179NIAREK POLITYCZNYCH W TZW. SANDGRUBE CZYLI \u017bWIROWNI"},"content":{"rendered":"

R<\/em>elacja Paw\u0142a Wo\u017aniaka z misji Katolickiej w Berlinie
\n<\/em>W dniu 25 wrze\u015bnia 2018 roku wsp\u00f3lnie z Klausem Leutnerem pracowali\u015bmy nad ustaleniem dok\u0142adnej lokalizacji miejsca egzekucji polskich wi\u0119\u017aniarek politycznych w tzw. Sandgrube czyli \u017bwirowni. Jest to znane z literatury i dokument\u00f3w miejsce. Nie znane s\u0105 jednak pr\u00f3by dok\u0142adnego okre\u015blenia i upami\u0119tnienia jako miejsca m\u0119cze\u0144stwa polskich kobiet.Dzi\u0119ki pomocy pracownika archiwum Gedenkst\u00e4te Ravensbr\u00fcck uda\u0142o si\u0119 odnale\u017a\u0107\u00a0 w ich zasobach\u00a0 zdj\u0119cia lotnicze i plany terenu obozu z roku 1945.
\nW roku 2000 dyrekcja obozu sporz\u0105dzi\u0142a now\u0105 map\u0119 terenu z uwzgl\u0119dnieniem obiekt\u00f3w z okresu II wojny \u015bwiatowej oraz zabudowy z okresu p\u00f3\u017aniejszego, kt\u00f3ra znajduje si\u0119 w ksi\u0105\u017cce pt.: Baugeschichte Frauen-Konzentrationslager Ravensbr\u00fcck Brosch\u00fcre \u2013 2001
\n<\/u>autor von Reinhard Plewe – Jan Thomas K\u00f6hler<\/u><\/a><\/p>\n

Niestety z powodu braku zgody na jej wykorzystanie nie mo\u017cemy jej w tej chwili opublikowa\u0107 na naszej stronie internetowej.
\nNa podstawie tych dokument\u00f3w uda\u0142o si\u0119 z du\u017c\u0105 dok\u0142adno\u015bci\u0105 okre\u015bli\u0107 w terenie miejsce po\u0142o\u017cenia tzw. Sandgrube czyli \u017bwirowni. W okresie stacjonowania do roku 1994 wojsk sowieckich na tym terenie zosta\u0142o podj\u0119te wiele dzia\u0142a\u0144 kt\u00f3re zmieni\u0142y obraz tego miejsca, ale nie zmienia to faktu, \u017ce dla nas Polak\u00f3w jest to miejsce nadal bardzo wa\u017cne. Na brytyjskim\u00a0 zdj\u0119ciu lotniczym z roku 1945 wida\u0107 teren Sandgrube jako wg\u0142\u0119bienie\u00a0 o powierzchni kilkuset metr\u00f3w kwadratowych, dzisiaj jest to do\u015b\u0107 wyr\u00f3wnany zalesiony\u00a0 teren . Na terenie by\u0142ego Jugendlager sowieci po wyburzeniu barak\u00f3w stworzyli miejsca postojowe dla czo\u0142g\u00f3w lub innych pojazd\u00f3w wojskowych i dokonali du\u017cych zmian w terenie.
\nTutaj\u00a0 mordowano polskie wi\u0119\u017aniarki polityczne i polskich wi\u0119\u017ani\u00f3w z obozu m\u0119skiego\u00a0od pocz\u0105tku 1941 roku do kwietnia 1943 roku. W okresie p\u00f3\u017aniejszym egzekucje by\u0142y przeprowadzane w pobli\u017cu tzw. Totengangu. W rozmowie z profesorem Szwagrzykiem przeprowadzonej w roku 2017 pani dyrektor Gedenkst\u00e4te Ravensbr\u00fcck dr Insa Eschebach pozytywnie wyrazi\u0142a si\u0119 o projekcie naukowych poszukiwa\u0144\u00a0 i upami\u0119tnieniu tego miejsca. Do tej pory trwaj\u0105 rozmowy na temat wyra\u017cenia zgody przez zarz\u0105dc\u0119 tego terenu na podj\u0119cie prac .
\nW za\u0142\u0105cznikach i tek\u015bcie znajduj\u0105 si\u0119 zdj\u0119cia i materia\u0142y, kt\u00f3re uda\u0142o si\u0119 nam zrobi\u0107 i zdoby\u0107 na temat tego miejsca, mamy nadziej\u0119 \u017ce w najbli\u017cszych miesi\u0105cach b\u0119dzie mo\u017cliwe rozpocz\u0119cie pracy przez specjalist\u00f3w z Instytutu Pami\u0119ci Narodowej nad naukowym opracowaniem historii tego szczeg\u00f3lnego miejsca.
\nNast\u0119pnym koniecznym krokiem jest upami\u0119tnienie m\u0119cze\u0144stwa wi\u0119\u017aniarek polskich na terenie ca\u0142ego tzw. Jugendlager (na terenie kt\u00f3rego znajduje si\u0119 Sandgrube czyli \u017bwirownia). Ten teren obozu, w ko\u0144cowym okresie istnienia Ravensbr\u00fcck, by\u0142 „przedsionkiem piek\u0142a”. Tutaj umiera\u0142y tysi\u0105ce kobiet z g\u0142odu i zimna czekaj\u0105c na wywiezienie do komory gazowej.
\nEgzekucje w Ravensbr\u00fcck – straszny temat – niestety jest bardzo s\u0142abo znanym rozdzia\u0142em polskiej historii. \u00a0Miejmy nadziej\u0119, \u017ce przy pomocy zawodowych historyk\u00f3w b\u0119dzie mo\u017cna kiedy\u015b stworzy\u0107 ca\u0142o\u015bciowe opracowanie historyczne na ten temat.<\/p>\n

Zdj\u0119cia i plany pochodz\u0105 z zasob\u00f3w Gedenkst\u00e4te Ravensbr\u00fcck.<\/p>\n

Pawe\u0142 Wo\u017aniak<\/p>\n