{"id":1347,"date":"2018-10-12T08:34:29","date_gmt":"2018-10-12T06:34:29","guid":{"rendered":"http:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/?p=1347"},"modified":"2018-10-12T08:34:59","modified_gmt":"2018-10-12T06:34:59","slug":"egzekucje-w-kl-ravensbruck","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/2018\/10\/12\/egzekucje-w-kl-ravensbruck\/","title":{"rendered":"EGZEKUCJE W KL RAVENSBR\u00dcCK"},"content":{"rendered":"

Kilka cytat\u00f3w z r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142 na temat egzekucji wykonywanych w obozie.Wybrane przez Paw\u0142a Wo\u017aniaka z Misji Katolickiej w Berlinie.<\/em>\u00a0<\/em>„Idziemy na \u015bmier\u0107 dumne i spokojne, giniemy za Ojczyzn\u0119 i za jej wolno\u015b\u0107. Polska nam tego nie zapomni.<\/em>„Gryps wyrzucony na placu apelowym przez Halin\u0119 Krzemi\u0144sk\u0105 dnia 13 kwietnia 1942 roku w drodze na rozstrzelanie.\u00a0Od lutego 1941 r. w FKL Ravensbr\u0171ck przeprowadzano egzekucje wi\u0119\u017aniarek, przyby\u0142ych do obozu z wpisanymi w akta wyrokami \u015bmierci, wydanymi przez s\u0105dy dora\u017ane. Do ko\u0144ca 1942 roku wyroki wykonywano wy\u0142\u0105cznie na Polkach, jednak\u017ce w obozie rozstrzeliwano tak\u017ce kobiety innych narodowo\u015bci.
\n<\/em>„By\u0142y na \u015bmier\u0107 przygotowane.\u201d Na kr\u00f3tko przed egzekucj\u0105 – wspomina Zofia \u017berkowska – Hala (Halina Krzemi\u0144ska – dop. J. P.) odwiedzi\u0142a wszystkie z naszego transportu; nie straszy\u0142a, ale zupe\u0142nie spokojnie m\u00f3wi\u0142a, \u017ce nale\u017cy liczy\u0107 si\u0119 z tym, \u017ce nas wkr\u00f3tce zlikwiduj\u0105. Do dzi\u015b nie wiem, czy Hala mia\u0142a jakie\u015b konkretne wiadomo\u015bci, czy wprost umia\u0142a pogodzi\u0107 si\u0119 z faktem \u015bmierci (…)
\nPierwsza zgin\u0119\u0142a samotnie Genowefa Iwa\u0144czak, urodzona 14. XII. 1908 r., \u017cona wo\u017anego S\u0105du Grodzkiego w Cz\u0119stochowie. Zosta\u0142a rozstrzelana 7 kwietnia 1942 roku. W kilka dni p\u00f3\u017aniej, 13 kwietnia, wywo\u0142ano z blok\u00f3w siedemna\u015bcie wi\u0119\u017aniarek, w ich liczbie trzyna\u015bcie Cz\u0119stochowianek z sierpniowego transportu. Zaprowadzono je do kancelarii g\u0142\u00f3wnej dozorczyni, a nast\u0119pnie osadzono w bunkrze – obozowym wi\u0119zieniu. W czasie wieczornego apelu wywieziono je z bunkra i rozstrzelano w pobli\u017cu obozu. Stoj\u0105ce na apelu wi\u0119\u017aniarki s\u0142ysza\u0142y salwy egzekucyjne.
\nHalina Krzemi\u0144ska opuszczaj\u0105c bunkier niepostrze\u017cenie dla Niemc\u00f3w rzuci\u0142a kartk\u0119 ze s\u0142owami po\u017cegnania. Podj\u0119\u0142y j\u0105 po apelu kole\u017canki. \u201eNie boimy si\u0119 \u015bmierci. Po\u017cegnajcie nasze rodziny\u201d.<\/p>\n

\u017cr\u00f3d\u0142o biuro prasowe Jasna G\u00f3ra:\u00a0 http:\/\/www.jasnagora.com\/wydarzenie-3705<\/a><\/strong><\/p>\n

Wi\u0119\u017aniarki pozbawiano \u017cycia poprzez strza\u0142 w ty\u0142 g\u0142owy, wieczorem w czasie trwania apelu (kobiety s\u0142ysza\u0142y salwy) ok. godziny 18.00. Skazane wywo\u017cono z bunkra (baraku pe\u0142ni\u0105cego funkcj\u0119 obozowego wi\u0119zienia) samochodem tzw. \u201emin\u0105\u201d, na miejsce strace\u0144. Pozorowano tym samym wysy\u0142anie transportu do innego obozu. Czyniono to w celu uspokojenia pozosta\u0142ych wi\u0119\u017aniarek. Pocz\u0105tkowo kobiety rozstrzeliwano w lesie okalaj\u0105cym ob\u00f3z, p\u00f3\u017aniej w szczelinie muru w pobli\u017cu krematorium. Ofiarami by\u0142y kobiety sabotuj\u0105ce prac\u0119 w fabrykach zbrojeniowych (g\u0142\u00f3wnie Rosjanki), niemieckie i austriackie komunistki oraz spadochroniarki z Francji i Anglii oskar\u017cone za dzia\u0142anie na ty\u0142ach wojsk niemieckich i stracone w pocz\u0105tkach 1945 r. A tak\u017ce wi\u0119\u017aniarki polityczne z wi\u0119zie\u0144 Generalnej Guberni, g\u0142\u00f3wnie z Warszawy i Lublina, przyby\u0142e w Sondertransportach z 23.09.1941 r. i 31.05.1942 r. oraz z miast dystryktu radomskiego (Cz\u0119stochowa, Radom, Kielce, Tomasz\u00f3w Mazowiecki i in.). Przewa\u017ca\u0142y m\u0142ode dziewcz\u0119ta, lecz by\u0142y i kobiety dojrza\u0142e, a nawet starsze. Szczeg\u00f3lnym echem odbi\u0142y si\u0119 egzekucje wi\u0119\u017aniarek wykorzystanych wcze\u015bniej do eksperyment\u00f3w medycznych. Istnia\u0142a bowiem opinia (rozpowszechniana g\u0142\u00f3wnie przez Niemc\u00f3w), \u017ce operacje do\u015bwiadczalne chroni\u0105 przed rozstrzelaniem. Ostatnia egzekucja, odby\u0142a si\u0119 5.01.1945 r.
\n
\n<\/strong>\u0141\u0105cznie w FKL Ravensbr\u0171ck przeprowadzono ok. 500 egzekucji, w kt\u00f3rych zgin\u0119\u0142o ok. 174 Polek, 65 Rosjanek, 25 Francuzek oraz pojedyncze ofiary z Anglii, Niemiec, Austrii i innych narodowo\u015bci. <\/em><\/p>\n

\u00a0\u017ar\u00f3d\u0142o: http:\/\/www.ravensbruck.pl\/pl\/ciekawostki\/eksterminacja<\/a><\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong>\u00a0\u201eEgzekucje odbywa\u0142y si\u0119 w Totengangu, za murem obozu, zwyczajnie. Do skazanych oddawano salw\u0119 karabinow\u0105, g\u0142o\u015bn\u0105 na ca\u0142y ob\u00f3z. Przyjazd ma\u0142ego czarnego auta zawsze zwiastowa\u0142 to samo: \u015bmier\u0107. Posz\u0142y. Wr\u00f3ci\u0142y ich skrwawione sukienki do pralni i niezbita pewno\u015b\u0107, \u017ce one nie wr\u00f3c\u0105. I Pola, kt\u00f3ra m\u00f3wi\u0142a zawsze, \u017ce nie wr\u00f3ci, i Niusia, kt\u00f3ra p\u0142aka\u0142a, \u017ce nie wr\u00f3ci. Dzi\u015b one, a jutro?
\nJutro zawis\u0142o nad nami now\u0105 mo\u017cliwo\u015bci\u0105. Dot\u0105d nie bra\u0142y\u015bmy pod uwag\u0119 egzekucji. Teraz by\u0142o jasne: dzi\u015b one, jutro my.
\n\u015amier\u0107 zbli\u017cy\u0142a si\u0119, \u017ceby ju\u017c nas nie opu\u015bci\u0107. Czeka\u0142y\u015bmy na ni\u0105 wiele razy. R\u00f3\u017cne by\u0142y nasze oczekiwania na \u015bmier\u0107. Czasem z l\u0119kiem, a czasem z t\u0119sknot\u0105: niech wreszcie przyjdzie wyzwolenie.
\nCzasem oboj\u0119tnie: a niech tam. Czasem zrywa\u0142 si\u0119 bunt: zrobi\u0107 co\u015b, uciec, nie czeka\u0107 jak baran na pewn\u0105 \u015bmier\u0107, dzia\u0142a\u0107, nie by\u0107 biern\u0105! \u017by\u0107! \u017by\u0107 jak cz\u0142owiek.\u00a0A nie Haftling numer sieben und siebzig null neun. My\u015bl\u0119, \u017ce gdyby mnie jeszcze dzi\u015b kto\u015b znienacka zapyta\u0142, kim jestem, odpowiedzia\u0142abym tak jak wtedy:
\nSchutzhaftling sieben und siebzig null neun.
\nW tych dniach, pe\u0142nych oczekiwania na \u015bmier\u0107, ujrza\u0142y\u015bmy z zupe\u0142nie innej strony sprawy tego \u015bwiata. Wszystko wydawa\u0142o si\u0119 niewa\u017cne. Nie zosta\u0142o prawie nic z dotychczasowego \u017cycia. Powsta\u0142 \u017cal, \u017ce dot\u0105d niczego nie zrobi\u0142am, \u017ce umr\u0119 po tak g\u0142upim, bezsensownym \u017cyciu. Nie ma ich tu, a przecie\u017c nie wiadomo, dlaczego jestem ja, a nie one?
\nMamusia Niusi Apcio po moim powrocie z obozu chcia\u0142a si\u0119 ze mn\u0105 zobaczy\u0107. Nie mog\u0142am jej widzie\u0107. C\u00f3\u017c jej powiem? Czy b\u0119dzie mog\u0142a na mnie patrze\u0107 inaczej ni\u017c z zazdro\u015bci\u0105 ? Dlaczego wr\u00f3ci\u0142am ja, a nie Niusia.\u201d<\/p>\n

\u017ar\u00f3d\u0142o: Fragmenty ksi\u0105\u017cki Wandy P\u00f3\u0142tawskiej\u00a0 <\/u>„I boj\u0119 si\u0119 sn\u00f3w”<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong>To potwierdzaj\u0105 inni \u015bwiadkowie. Chocia\u017c esesmani starali si\u0119 usilnie ukrywa\u0107 skazane, pewnym wi\u0119\u017aniarkom uda\u0142o si\u0119 na nie zerkn\u0105\u0107. Wed\u0142ug Grete Buber-Neumann tu\u017c przed apelem nakazano opu\u015bci\u0107 Lagerstrasse. Wszystkim wi\u0119\u017aniarkom polecono uda\u0107 si\u0119 do blok\u00f3w, drzwi zamkni\u0119to i nikt nie m\u00f3g\u0142 sta\u0107 przy oknie. Ale pracownice rewiru i kuchni obserwowa\u0142y wyj\u015bcie Polek z bunkra i przej\u015bcie przez plac apelowy; by\u0142y bose i w sukienkach, \u201ejak \u015bredniowieczne pokutnice\u201d .
\nGdy wychodzi\u0142y za obozow\u0105 bram\u0119, \u201eogl\u0105da\u0142y si\u0119 w nasz\u0105 stron\u0119\u201d, a jedna z nich \u201eodwr\u00f3ci\u0142a si\u0119 i pokiwa\u0142a\u201d. Wanda Wojtasik, kt\u00f3ra mog\u0142a to widzie\u0107, dostrzega\u0142a Pol\u0119 Chrostowsk\u0105, siostr\u0119 Gra\u017cyny, kt\u00f3ra \u201ewskaza\u0142a na niebo\u201d.
\nMiejsce strace\u0144 trzymano w tajemnicy, chocia\u017c istniej\u0105 pewne wskaz\u00f3wki. Stra\u017cniczka Ella Pietsch, pracuj\u0105ca w komendanturze, zapami\u0119ta\u0142a, \u017ce gdy gaw\u0119dzi\u0142a pod koniec zmiany z przyjaci\u00f3\u0142k\u0105, nadzorczyni\u0105 Grete Hofbauer, \u201epod oknem przejecha\u0142a ci\u0119\u017car\u00f3wka z wi\u0119\u017aniarkami i esesmanami w he\u0142mach, trzymaj\u0105cymi karabiny\u201d. Pojazd pojecha\u0142 wzd\u0142u\u017c jeziora. \u201eHofbauer powiedzia\u0142a, \u017ce wi\u0119\u017aniarki zostan\u0105 rozstrzelane\u201d.
\nPodczas swego procesu oficer SS Heinrich Peters zezna\u0142, \u017ce w tym czasie rozkazano mu zebra\u0107 pluton do wykonania egzekucji i \u017ce kobiety dowo\u017cono na miejsce w zamkni\u0119tym samochodzie. Peter powiedzia\u0142, \u017ce skazane przywi\u0105zywano do s\u0142upka i rozstrzeliwano. Naszkicowa\u0142 piaszczysty obszar w lesie za murami, na ty\u0142ach obozu.
\nW ka\u017cdym razie w obozie da\u0142o si\u0119 s\u0142ysze\u0107 strza\u0142y. Wiemy o tym, poniewa\u017c znamy fina\u0142 \u201ekomedii\u201d, jak to nazywa\u0142a Maria Adamska. To ona opowiedzia\u0142a, co sta\u0142o si\u0119 potem.
\nChocia\u017c Lagerstrasse opr\u00f3\u017cniono na czas przeprowadzania skazanych, wkr\u00f3tce po wieczornej syrenie wi\u0119\u017aniarki musia\u0142y wyj\u015b\u0107 na apel. \u201eNa apelu o osiemnastej wi\u0119\u017aniarki us\u0142ysza\u0142y seri\u0119 strza\u0142\u00f3w. Potem rozleg\u0142o si\u0119 dziewi\u0119\u0107 pojedynczych wystrza\u0142\u00f3w z rewolweru\u201d. Grete Buber-Neumann potwierdzi\u0142a t\u0119 sekwencj\u0119 wydarze\u0144. \u201eSta\u0142y\u015bmy\u00a0 tysi\u0105cami i czeka\u0142y\u015bmy jak zwykle. Panowa\u0142a cisza. I nagle, zza muru, rozleg\u0142 si\u0119 odg\u0142os strza\u0142\u00f3w, po kt\u00f3rych, sekund\u0119 czy dwie p\u00f3\u017aniej, nast\u0105pi\u0142o kilka pojedynczych strza\u0142\u00f3w\u201d.
\nGrete, kt\u00f3ra sta\u0142a z niemieckimi wi\u0119\u017aniarkami politycznymi, mog\u0142a obserwowa\u0107 Polki. \u201eNaprzeciwko nas sta\u0142y kobiety z bloku polskiego, ich wargi porusza\u0142y si\u0119 w bezg\u0142o\u015bnej modlitwie. Mury obozu jak zwykle odbija\u0142y wieczorne s\u0142o\u0144ce, a stado wron usiad\u0142o na dachu komendantury\u201d<\/p>\n

\u017ar\u00f3d\u0142o: fragmenty ksi\u0105\u017cki \u00a0Sarah Helm<\/a><\/u><\/strong> \u201e<\/strong>Kobiety z Ravensbr\u00fcck\u201d. \u017bycie i \u015bmier\u0107 w hitlerowskim obozie koncentracyjnym dla kobiet<\/strong><\/p>\n

W\u0142adys\u0142awa Karolewska<\/u><\/p>\n

Warszawa, 3 wrze\u015bnia 1945 r. S\u0119dzia \u015bledczy Miko\u0142aj Halfter przes\u0142ucha\u0142 ni\u017cej wymienion\u0105 w charakterze \u015bwiadka. Po uprzedzeniu \u015bwiadka o odpowiedzialno\u015bci karnej za sk\u0142adanie fa\u0142szywych zezna\u0144 i o obowi\u0105zku m\u00f3wienia prawdy oraz o znaczeniu przysi\u0119gi, s\u0119dzia odebra\u0142 od niej przysi\u0119g\u0119, po czym \u015bwiadek zezna\u0142a, co nast\u0119puje:
\n„19 kwietnia 1942 roku stracono trzyna\u015bcie kobiet z naszego transportu lubelskiego. W tym\u017ce miesi\u0105cu stracono dwana\u015bcie kobiet z radomskiego transportu i kilka kobiet z transportu cz\u0119stochowskiego. Co by\u0142o przyczyn\u0105, nie wiemy. Zabrano je z bunkra, gdzie wymierzano kary, widzia\u0142am jak wyprowadzano je z tego bunkra bez chustek, fartuch\u00f3w i boso (p\u00f3\u017aniej dowiedzia\u0142y\u015bmy si\u0119, \u017ce zdj\u0119to z nich wszystko, pozostawiaj\u0105c na nich tylko sukienki). Wsadzono je do karetki. Wywieziono je poza obr\u0119b lagru. By\u0142o to bezpo\u015brednio przed apelem. W czasie apelu pos\u0142ysza\u0142y\u015bmy salw\u0119 poza murem, a p\u00f3\u017aniej \u201estrza\u0142y \u0142aski\u201d. Odbywa\u0142o si\u0119 to oko\u0142o \u015bwiniarni. Jedna z dozorczy\u0144 powiedzia\u0142a bezpo\u015brednio przed egzekucj\u0105 do nas, \u017ce \u201epojedzie zobaczy\u0107, jak te \u015bwinie polskie b\u0119d\u0105 le\u017ca\u0142y\u201d, wsiad\u0142a na rower i pojecha\u0142a. Nazwiska tej dozorczyni nie znam.”<\/p>\n

\u00a0\u017ar\u00f3d\u0142o: https:\/\/zapisyterroru.pl\/dlibra\/results?action=AdvancedSearchAction&type=-3&search_attid1=63&search_range1=19390901~19420208&p=92<\/a><\/u> <\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kilka cytat\u00f3w z r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142 na temat egzekucji wykonywanych w obozie.Wybrane przez Paw\u0142a Wo\u017aniaka z Misji Katolickiej w Berlinie.\u00a0„Idziemy na \u015bmier\u0107 dumne i spokojne, giniemy za Ojczyzn\u0119 i za jej wolno\u015b\u0107. Polska nam tego nie zapomni.„<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1348,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-1347","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wydarzenia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1347","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1347"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1347\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1349,"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1347\/revisions\/1349"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1348"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1347"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1347"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rodzinaravensbruck.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1347"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}