10 czerwca 2026 r. na Zamku Królewskim w Warszawie odbędzie się gala wręczenia nagrody Kustosz Pamięci Narodowej. Nasze Stowarzyszenie zgłosiło do tej nagrody post mortem dla Pani Wandy Kiedrzyńskiej.
Wanda Kiedrzyńska (1901-1985)
Wanda Kiedrzyńska całe swoje dorosłe życie poświęciła działalności naukowej, społecznej i walce o prawdę historyczną dotyczącą niemieckiego obozu koncentracyjnego dla kobiet w Ravensbrück, którego była więźniem. Była współorganizatorką, pierwszą przewodniczącą i wieloletnią działaczką Klubu Byłych Więźniarek Obozu Ravensbrück, organizowała spotkania więźniarek, pomoc dla potrzebujących więźniarek, rocznice upamiętniania, dokumentowała niestrudzenie historię KL Ravensbrück.
Reprezentowała polskie środowisko więźniarek w Międzynarodowym Komitecie b. Więźniarek Ravensbrück. Jej wielkim sukcesem było współorganizowanie międzynarodowej konferencji naukowej, która odbyła w Polsce 7-8 maja w 1971 r. w Jaszowcu na Śląsku poświęconej ruchowi oporu w KL Ravensbrück we wszystkich grupach narodowościowych. W konferencji udział wzięli przedstawicielki środowiska więźniarek z 12 krajów Europy, Polskę reprezentowały więźniarki działające w podziemnym ruchu oporu w obozie. Dr Wanda Kiedrzyńska wygłosiła referat wstępny, w którym przedstawiła definicję ruchu oporu i różne jego przejawy, charakterystykę narodowościową więźniarek. Była też członkiem Rady Naczelnej ZBOWiD. Organizowała sesje i spotkania w celu przekazywania i pogłębiania wiedzy o tym obozie. Brała też udział w licznych sesjach naukowych dotyczących historii okupacji niemieckiej w Polsce i Europie.
Zgromadziła bogatą dokumentację o eksperymentach pseudomedycznych dokonanych na 74 Polkach w KL Ravensbrück. Współpracowała, z utworzonym przez władze NRD, muzeum na wydzielonym terenie byłego obozu w Ravensbrück. Dzięki jej żmudnej i ciężkiej pracy dokumentalisty/archiwisty udało się odtworzyć listy transportowe do KL Ravensbrück, są to bezcenne informacje dla rodzin i historyków, zostały opublikowane w II wydaniu książki „Ravensbrück kobiecy obóz koncentracyjny”. Ta pozycja jest cytowana we wszystkich późniejszych polskich i zagranicznych opracowaniach o KL Ravensbrück.
Opracowała na podstawie przygotowanego wniosku Elżbieta Kuta