Rodzina Więźniarek Niemieckiego Obozu Koncentracyjnego Ravensbrück
Stowarzyszenie Rodzina Więźniarek Niemieckiego Obozu Koncentracyjnego Ravensbrück
Nagrodą post mortem została uhonorowana śp. dr Wanda Kiedrzyńska, Więźniarka KL Ravensbrűck. Wniosek został złożony przez nasze Stowarzyszenie.
Nagrodę odebrały i przemawiały Panie: Hanna Nowakowska i Bogna Neumann. Relacja z gali, gdzie można wysłuchać przemówienia i oglądnąć krótki film dedykowany dr Wandzie Kiedrzyńskiej: https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/243662,Poznalismy-laureatow-nagrody-IPN-Kustosz-Pamieci-Narodowej.html
Czytaj dalej „Nagroda IPN „Kustosz Pamięci Narodowej” 2026”
Maria Kujawska de domo Raida, lekarka, więźniarka KL Ravensbrűck. W styczniu 1944 r. Maria z córkami – 18-letnią Barbarą i 16-letnią Janiną dostają się do KL Ravensbrűck. W obozie pracowała jako lekarka i poświęcała się chorym. Została nazwana przez współwięźniarki „Aniołem z Ravensbruck”. Uratowała kobiety chore od komory gazowej kiedy w 1945 r. Niemcy przed kapitulacją dokonywali selekcji więźniarek niezdolnych do pracy, czyli starych i chorych. Zmusiła te ciężko chore kobiety, którymi się opiekowała do wstania z prycz, ubrania się, uczesania. „Gdy przyszła komisja, zastała w otwartych oknach kobiety roześmiane, o dobrym wyglądzie. Dr Kujawska z pogodną twarzą wyszła naprzeciw niemieckich lekarzy i mocnym spokojnym głosem oświadczyła, że w tym bloku poważnie chorych nie ma” – relacja jednej z więźniarek. W obozie Maria zachorowała na tyfus. Przeżyła Ona i córki. Zmarła w Pszczynie 23 maja 1948 roku na zawał serca.
Czytaj dalej „Maria Kujawska 1893 – 1948”
14 czerwca 2026 r., w 86. rocznicę pierwszego masowego transportu więźniów do KL Auschwitz z przejściowego więzienia w Tarnowie, przed pomnikiem na placu Axentowicza w Krakowie odbyła się uroczystość z wojskową asystą honorową, zorganizowana przez krakowski oddział IPN. Stowarzyszenie reprezentowała Elżbieta Kuta, prezes w asyście członków – Pani Marii Rezač i Pana Andrzeja Komorowskiego.
Czytaj dalej „Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady w Krakowie”
Wspomnienia wojenne Karoliny Lanckorońskiej.
Obóz w Ravensbück 9 stycznia 1943 roku, Dojechaliśmy na dworzec i tam pod eskortą policyjną nas odprowadzono do wagonów więziennych [….]. Po załadowaniu jechałyśmy może 10 minut, po czym kazano znów wysiadać i ustawić się piątkami. Stałyśmy na bardzo dużym placu czy dziedzińcu, otoczonymi niskimi drewnianymi barakami o barwie szarozielonej […]. Po placu kręciły się kobiety, ubrane tak samo jednolicie, jak jednolite były budynki, które widniały z daleka. Kobiety miały kurtki w pasy szare i granatowe, spod tych kurtek wychodziły takież pasiaste suknie, na głowie miały chusty brązowe, zawiązane pod brodą […]. Gdy się zaczęłam przyglądać uważniej, widziałam, że są różnice w ich stroju. Wszystkie wprawdzie miały na piersiach po stronie lewej naszyty numer, ale nad numerem był trójkąt w coraz to innym kolorze […] najwięcej czerwonych […] widniała duża czarna litera P. […] na tle brudnego śniegu pokrywającego plac, robiło zaprzeczenie wszystkiemu, co kiedykolwiek było piękne.
Czytaj dalej „ Arcydzieła z kolekcji Lanckorońskich na Wawelu w Krakowie.”
10 czerwca 2026 r. na Zamku Królewskim w Warszawie odbędzie się gala wręczenia nagrody Kustosz Pamięci Narodowej. Nasze Stowarzyszenie zgłosiło do tej nagrody post mortem dla Pani Wandy Kiedrzyńskiej.
Wanda Kiedrzyńska (1901-1985)
Wanda Kiedrzyńska całe swoje dorosłe życie poświęciła działalności naukowej, społecznej i walce o prawdę historyczną dotyczącą niemieckiego obozu koncentracyjnego dla kobiet w Ravensbrück, którego była więźniem. Była współorganizatorką, pierwszą przewodniczącą i wieloletnią działaczką Klubu Byłych Więźniarek Obozu Ravensbrück, organizowała spotkania więźniarek, pomoc dla potrzebujących więźniarek, rocznice upamiętniania, dokumentowała niestrudzenie historię KL Ravensbrück.
Reprezentowała polskie środowisko więźniarek w Międzynarodowym Komitecie b. Więźniarek Ravensbrück. Jej wielkim sukcesem było współorganizowanie międzynarodowej konferencji naukowej, która odbyła w Polsce 7-8 maja w 1971 r. w Jaszowcu na Śląsku poświęconej ruchowi oporu w KL Ravensbrück we wszystkich grupach narodowościowych. W konferencji udział wzięli przedstawicielki środowiska więźniarek z 12 krajów Europy, Polskę reprezentowały więźniarki działające w podziemnym ruchu oporu w obozie. Dr Wanda Kiedrzyńska wygłosiła referat wstępny, w którym przedstawiła definicję ruchu oporu i różne jego przejawy, charakterystykę narodowościową więźniarek. Była też członkiem Rady Naczelnej ZBOWiD. Organizowała sesje i spotkania w celu przekazywania i pogłębiania wiedzy o tym obozie. Brała też udział w licznych sesjach naukowych dotyczących historii okupacji niemieckiej w Polsce i Europie.
Zgromadziła bogatą dokumentację o eksperymentach pseudomedycznych dokonanych na 74 Polkach w KL Ravensbrück. Współpracowała, z utworzonym przez władze NRD, muzeum na wydzielonym terenie byłego obozu w Ravensbrück. Dzięki jej żmudnej i ciężkiej pracy dokumentalisty/archiwisty udało się odtworzyć listy transportowe do KL Ravensbrück, są to bezcenne informacje dla rodzin i historyków, zostały opublikowane w II wydaniu książki „Ravensbrück kobiecy obóz koncentracyjny”. Ta pozycja jest cytowana we wszystkich późniejszych polskich i zagranicznych opracowaniach o KL Ravensbrück.
Opracowała na podstawie przygotowanego wniosku Elżbieta Kuta
Pani Janina Pasikowska urodziła się 15.09.1919 r. w Józefowie w powiecie Chełmskim we wschodniej Polsce. W czasie II wojny światowej, podobnie jak Jej rodzeństwo, włączyła się w działalność przeciw okupantowi niemieckiemu w strukturach Armii Krajowej. Przekazywała ważne informacje zawarte w donosach kierowanych do władz okupacyjnych, do których miała dostęp jako kierowniczka poczty. Dzięki swojej odwadze i determinacji w działaniu, uratowała wielu ludzi. Nieoceniony był też Jej udział w przekazywaniu informacji o transportach Żydów do pobliskiego obozu w Sobiborze oraz o innych transportach wojskowych. Znała wielkie ryzyko swojej działalności – aresztowanie, a nawet śmierć.
W sobotę i niedzielę uczestnicy wyjazdu do Muzeum – Miejsca Pamięci i Przestrogi Ravensbrück poznawali historię byłego niemieckiego obozu koncentracyjnego dla kobiet. Były to dwa dni wypełnione zwiedzaniem, rozmową, modlitwą i refleksją nad losem więźniarek, wśród których szczególne miejsce zajmują Polki.
Relacja z wyjazdu i galeria zdjęć na stronie IPN Katowice: https://katowice.ipn.gov.pl/pl3/aktualnosci/242989,Wyjazd-finalistow-konkursu-W-kregu-pamieci-i-prozy-lagrowej-wiezniarek-KL-Ravens.html
Grupa liczyła 20 osób, wśród których były córki, synowie, wnuki, prawnuki, krewni byłych więźniarek. Przewodnikiem po miejscach pamięci, jak w ubiegłych latach, był Paweł Woźniak z żoną Bożeną – strażnicy pamięci tych miejsc na terenie Niemiec. Rozmowy z uczestnikami nagrywał Dariusz Kwiatkowski, redaktor 1 pr. PR.
Tegoroczna pielgrzymka miała specjalny cel – upamiętnienie miejsc pochówku więźniarek na terenie byłego głównego obozu w Ravensbrück, w Neubrandenburgu i Fürstenbergu oraz podjęcie rozmów z dyrekcją Memorial Ravensbrück w tej sprawie. Nasz szlak prowadził przez Niegosławice, Świebodzin, Neubrandenburg, Grüneberg, Fürstenberg, Ravensbrück.
W Krakowie, 8 maja 2026 r. odbyły się uroczystości upamiętniające 81. rocznicę oswobodzenia niemieckich obozów koncentracyjnych – SACHSENHAUSEN, DACHAU, RAVENSBRÜCK. W intencji ofiar odprawiona została msza św. w Kolegiacie Akademickiej św. Anny, przy konfesji św. Jana Kantego, profesora teologii, patrona Uniwersytetu Jagiellońskiego. Eucharystię celebrował i homilię wygłosi Ks. kanonik E.C. dr hab. Wojciech Węgrzyniak (https://youtu.be/enCe8QTCMWw).
8 maja 2026 r. w Muzeum Armii Krajowej w Krakowie odbyła się II Ogólnopolska Konferencja „Wojna – Ofiary – Zadośćuczynienie” w Narodowym Dniu Zwycięstwa, który przypada w rocznicę kapitulacji III Rzeszy Niemieckiej, na której dyskutowano m.in. o znaczeniu pielęgnowania pamięci o milionach polskich ofiar II wojny światowej i potrzebie zadośćuczynienia.
Konferencji towarzyszyło uroczyste wręczenia odznaczeń, po czyn rozpoczęły się dyskusje w dwóch panelach.
Czytaj dalej „II Ogólnopolska Konferencja „Wojna – Ofiary – Zadośćuczynienie””
Prezes Zarządu Głównego Stowarzyszenia Ofiar Wojny Stanisław Krzemień, Poseł do Parlamentu Europejskiego Arkadiusz Mularczyk oraz Dyrektor Muzeum Armii Krajowej im. gen. Emila Fieldorfa „Nila” w Krakowie dr Jarosław Szarek zapraszają na II Ogólnopolską Konferencję pt. „Wojna – Ofiary – Zadośćuczynienie”, organizowaną w związku z przypadającą w tym roku 81. rocznicą bezwarunkowej kapitulacji Niemiec.
W Limanowskim Domu Kultury odbyło się uroczyste podsumowanie VII edycji Ogólnopolskiego Konkursu Plastycznego „W kręgu poezji i prozy lagrowej więźniarek KL Ravensbrück”. Organizatorami wydarzenia była Szkoła Podstawowa im. Królowej Korony Polskiej w Kłodnem oraz Pedagogiczna Wojewódzka Biblioteka w Nowym Sączu.
15 kwietnia 2026 r. w Śląskim Teatrze Impresaryjnym im. Henryka Bisty w Rudzie Śląskiej odbył się finał XII edycji ogólnopolskiego konkursu recytatorskiego „W kręgu poezji i prozy lagrowej więźniarek KL Ravensbrück” im. Wandy Półtawskiej. W wydarzeniu uczestniczyły także więźniarki niemieckich obozów koncentracyjnych Krystyna Paradyż (FKL Ravensbruck) i Irena Cyrankiewicz (KL Auschwitz-Birkenau).
Program do pobrania: program pdf
Szczegóły na stronie https://www.ravensbrueck-sbg.de/en/events/81st-anniversary-of-the-liberation-of-the-ravensbrueck-womens-concentration-camp/